2026 yil yanvar oyi oxirida AQShning Federal avtomobil transporti xavfsizligi ma'muriyati (FMCSA) no-domiciled tijorat haydovchilik guvohnomalari (Non-Domiciled CDL) atrofidagi uzoq davom etgan tartibga solish tarixida muhim qadam qo'ydi. «No-Domiciled Commercial Drivers Licenses» berilishining yaxlitligini tiklash qoidasi yakuniy versiyasi Oq uyning OMB tarkibiga kiruvchi Axborot va tartibga solish masalalari bo'yicha boshqaruviga (OIRA) rasmiy ravishda ko'rib chiqish uchun yuborildi.
Federal tartibga solish harakatlari reyestridan olingan ma'lumotlarga ko'ra, hujjat 2026 yil 30 yanvarda Executive Order 12866 protsedurasi doirasida ko'rib chiqish uchun yuborilgan — bu qoidaning e'lon qilinishi va kuchga kirishidan oldingi so'nggi katta bosqich. Manba: OMB / RegInfo.
Bu qoidalar bevosita quyidagilarga ta'sir qiladi:
- AQShda no-domiciled CDL bilan ishlayotgan xorijiy haydovchilar;
- o'z flotlarida bunday haydovchilarni ishlatadigan avtomobil tashuvchilari;
- ushbu litsenziyalarni beruvchi va yangilovchi shtatlar.
Dastlab FMCSA 2025 yil kuzida vaqtinchalik yakuniy qoida (Interim Final Rule) e'lon qildi, bu «no-domiciled CDL berish tizimining yaxlitligini tiklash» uchun zarur deb aytildi. Hujjat 2025 yil 29 sentyabrda e'lon qilindi va darhol kuchga kirishi kerak edi. Manba: FMCSA.
Ammo 2025 yil 13 noyabrda Kolumbiya okrugi Apellyatsiya sudi ushbu qoidaning kuchga kirishini sud jarayoni tugaguniga qadar to'xtatib qo'ydi. Sud ma'muriy stay berdi, bu yangi talablarning joriy etilishini amalda muzlatib qo'ydi.
Sud materiallarida da'vogarlar nizoning mohiyatida, jumladan, qoidani qabul qilishning protsessual masalalarida muvaffaqiyatga erishish ehtimolini ko'rsatganlari qayd etilgan. FMCSA ning to'xtatish haqidagi rasmiy xabari bu yerda mavjud: FMCSA — Order Granting Administrative Stay.
Shunday qilib, 2025 yil oxiri va 2026 yil boshida shtatlar umuman eski qoidalar bo'yicha ishlashda davom etishdi, FMCSA ning tuzatish rejalari ostidagi yurisdiktsiyalar bundan mustasno.
Qoidalarning OMB ga yuborilishi FMCSA ning quyidagi maqsadlarni ko'zlayotganidan dalolat beradi:
- sud tomonidan ko'rsatilgan protsessual zaifliklarni bartaraf etish;
- yanada barqaror ma'muriy bazani shakllantirish;
- sud tekshiruvlariga bardosh bera oladigan hujjat tayyorlash.
Muhim ta'kidlash kerak: OMB da ko'rib chiqish avtomatik tasdiqlashni anglatmaydi. Ushbu bosqichda matn iqtisodiy oqibatlar, qonunchilikka muvofiqlik va federal hukumat siyosati bilan muvofiqlik nuqtai nazaridan tahlil qilinadi.
Hozircha qoida ko'rib chiqish bosqichida bo'lib, keskin o'zgarishlar yuz bermayapti. Shunga qaramay, bozor ishtirokchilari tayyor bo'lishlari kerak:
Tashuvchilar o'z flotlaridagi no-domiciled CDL haydovchilar ulushini baholashlari va ushbu litsenziyalarni qaysi shtatlar berganini tushunishlari maqsadga muvofiq. Haydovchilar — FMCSA yangiliklari va RIN 2126-AC98 raqamli qoidaning tartibga solish holatini diqqat bilan kuzatishlari kerak.
No-domiciled CDL bilan bog'liq tarix hali tugamagan. Qoidalarning OMB ga yuborilishi 2025 yil kuzidagi sud to'xtatishidan beri FMCSA ning eng jiddiy qadamidir. Agar qoida ko'rib chiqishdan o'tib, e'lon qilinsa, soha tezkor va sezilarli o'zgarishlarga duch kelishi mumkin. Shu paytgacha asosiy strategiya — voqealar rivojlanishining bir necha ssenariylariga diqqat bilan kuzatish va tayyorgarlik ko'rish.