Missuri shtatida deyarli besh yuzta tijorat haydovchilari vaqtincha to'xtatildi, chunki tekshiruvlar ularning ingliz tili bilimi yetarli emasligini ko'rsatdi. Bu uzoq vaqtdan beri mavjud bo'lgan, ammo kamdan-kam qo'llaniladigan federal talabning qo'llanilishiga tegishli bo'lib, bu yana bir bor nazoratchilar va sanoat uchun dolzarb masalaga aylandi.
Shtat yo'l patruli ma'lumotlariga ko'ra, 494 ta tijorat transport vositasi haydovchilari yo'l chetidagi tekshiruvlardan so'ng xizmatdan chetlatildi, chunki inspektorlar haydovchilar ingliz tilida yetarli darajada muloqot qila olmasligini aniqladilar. Bu haqda Missourinet mintaqaviy nashri 2025-yil 11-noyabrda "Missouri cites 494 commercial drivers for flunking English proficiency" maqolasida xabar berdi.
Patrul vakillari tekshiruv rasmiy imtihon emasligini tushuntirdilar. Inspektor haydovchining quyidagilarni qila olish-qila olmasligini baholaydi:
- Ingliz tilida berilgan savollarga tushunish,
- Tarjimonlar yoki ilovalarsiz javob berish,
- Yo'l belgilarini va rasmiy hujjatlarni o'qish va tushunish.
Patrul tomonidan ta'kidlanganidek, tekshiruv vaqtida smartfonlar va onlayn tarjimonlardan foydalanish ruxsat etilmaydi. Agentlik vakillaridan biri "agar haydovchi qayerga ketayotganini va qanday yuk olib ketayotganini tushuntira olmasa, bu xavfsizlik masalasi" deb ta'kidladi.
Tijorat haydovchilari uchun ingliz tili bilimi talabi ko'p yillar davomida federal qonunchilikda belgilangan. Xususan, Federal Motor Carrier Safety Administration (FMCSA) qoidalari haydovchi "umumiy jamoatchilik bilan muloqot qilish, yo'l belgilarini tushunish va hisobotlarni to'ldirish uchun ingliz tilini o'qish va gapirish" kerakligini aniq belgilaydi — 49 CFR § 391.11 qoidalar matnini ko'ring.
Huquqiy jihatdan, bu davlat va federal inspektorlarga til talabini buzishni transport vositasining xavfsiz ishlashiga to'sqinlik qiladigan asos sifatida tan olish huquqini beradi.
Bir necha yil davomida bu qoida yumshoq qo'llanilgan va ko'p hollarda haydovchilar faqat til mezonlari asosida to'xtatilmagan. Vaziyat 2025-yilda AQSh Transport Departamenti inspektorlar uchun yangi ko'rsatmalar chiqarganida o'zgardi.
2025-yil may oyidagi rasmiy FMCSA bayonotida ingliz tili bilimi "yo'l xavfsizligining juda muhim elementi" ekanligi va inspektorlar bu omilni standart tekshiruvlar davomida hisobga olishlari kerakligi aytilgan. Hujjatda ta'kidlanadi: "Haydovchi tashqi yordamga muhtoj bo'lmasdan ingliz tilida samarali muloqot qila olish qobiliyatini namoyish qilishi kerak" — rasmiy FMCSA bayonoti.
Alohida haydovchilar uchun bu darhol to'xtash va qo'shimcha o'qitishdan o'tish yoki qarorni belgilangan tartibda bahslashish zaruratini anglatadi. Tashuvchilar uchun xavf-xatarlar kengroq:
- potentsial yuk kechikishlari,
- yo'llarda haydovchi yetishmovchiligi,
- takroriy tekshiruvlar davomida inspektorlardan ko'proq e'tibor.
Sanoat mutaxassislari kompaniyalar yo'lda bunday vaziyatlardan qochish uchun ishga olish bosqichida ingliz tili bilimini tobora ko'proq baholayotganini ta'kidlaydilar.
Missuridagi holat so'nggi yillarda til talabining qo'llanilishining eng muhim misollaridan biriga aylandi va nazoratchilar mavjud standartlardan to'liq foydalanishni rejalashtirayotganini ko'rsatdi. Tijorat haydovchilari uchun bu, faqat CDLga ega bo'lish ishga yaroqlilikni kafolatlamasligini, barcha talablar, jumladan, til talablariga ham rioya qilish kerakligini anglatadi.
Federal hokimiyat vakillarining bayonotlariga qaraganda, 2026-yilda boshqa AQSh shtatlarida ham shunga o'xshash tekshiruvlar odatiy amaliyotga aylanishi mumkin.